Halk arasında sık görülen kulak çınlamasının yaşam kalitesini olumsuz etkileyebildiğini belirten Doç. Dr. Fulya Özer, tıptaki adıyla tinnitusun, dışarıda herhangi bir ses olmamasına rağmen kişinin kulağında ya da beyninde ses duyması olarak tanımlandığını ifade etti.
Özer, geçici ve kısa süreli seslerden farklı olarak bazı hastaların özellikle yalnız kaldığında, çalışırken ya da uykuya geçerken sürekli bir ses duyduğunu söyledi. Bu durumun kişide kaygıya yol açabileceğini belirten Özer, en sık görülen tinnitus türünün yalnızca hastanın duyduğu, çevresindekilerin duymadığı sesler olduğunu kaydetti.
Kulak çınlamasının en önemli nedenlerinden birinin, işitmeyi sağlayan iç kulakta ve halk arasında “salyangoz” olarak bilinen yapıda yer alan tüylü hücrelerin zarar görmesi olduğunu belirten Özer, özellikle gürültüye maruz kalan kişilerde bu hücrelerin hasar görebildiğini söyledi.
Özer, iç kulakta oluşan bu hasarın sesin algılanma biçimini değiştirdiğini ifade ederek, beynin eksik ses iletimini telafi etmeye çalıştığını ve gerçekte olmayan sesleri algılayabildiğini belirtti. Aynı düzeyde çınlama yaşayan kişilerde etkilerin farklı olabileceğini söyleyen Özer, bunun beynin sesi işleme biçimiyle ilişkili olduğunu vurguladı.
Tek taraflı çınlama önemsenmeli
Kulak çınlamasında bazı belirtilerin özellikle önem taşıdığını kaydeden Doç. Dr. Fulya Özer, tek taraflı çınlamanın bazı ciddi hastalıkların habercisi olabileceğine dikkat çekti.
Özer, “Tek taraflı çınlama, bazı ciddi hastalıkların habercisi olabilir. Bu durumda nazofarenks tümörlerinden işitme siniri tümörlerine kadar çeşitli nedenlerin araştırılması gerekir. Nabız atışı şeklinde hissedilen çınlamalarda damarsal anomaliler açısından inceleme yapılmalıdır” dedi.
Çınlamaya baş dönmesi, ani işitme kaybı, yüz felci, kulak akıntısı ya da nörolojik belirtilerin eşlik etmesi halinde farklı hastalıkların araştırılması gerektiğini belirten Özer, çınlamanın tek başına değil, eşlik eden bulgularla birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Tedavide amaç yaşam kalitesini artırmak
Tedavide temel hedefin her zaman sesi tamamen ortadan kaldırmak olmadığını ifade eden Özer, öncelikle çınlamaya eşlik eden bir hastalık varsa bunun tedavi edilmeye çalışıldığını belirtti.
İşitme kaybı bulunan hastalarda tedavi sürecinin daha kolay ilerleyebildiğini kaydeden Özer, bazı işitme cihazlarında tinnitusu maskeleyen beyaz gürültü sistemlerinin bulunduğunu söyledi. Bu yöntemle hem işitmenin desteklenebildiğini hem de çınlama algısının azaltılarak yaşam kalitesinin artırılabildiğini ifade etti.
İşitme kaybı olmayan hastalarda ise öncelikle çınlamanın nasıl oluştuğunun ayrıntılı şekilde anlatıldığını belirten Özer, hastaların çoğu zaman duydukları sesin ciddi bir beyin hastalığıyla ilişkili olup olmadığını merak ettiğini söyledi. Özer, çınlamanın mekanizmasının açıklanmasının bile hastayı rahatlatabildiğini ifade etti.
Sosyal medyadaki bilgi kirliliğine dikkat
Kulak çınlamasının bazı kişilerde uyku sorunlarına ve yoğun kaygıya neden olabildiğini belirten Özer, gerekli durumlarda bilişsel terapi, psikoloji ya da psikiyatri desteğinden yararlanılabileceğini söyledi.
İlaç tedavisinde dikkatli olunması gerektiğini vurgulayan Özer, vitamin ve mineral eksiklikleri ya da sistemik hastalıklar varsa öncelikle bunların tedavi edilmesi gerektiğini belirtti. Bu tür sorunların bulunmadığı durumlarda kulak çınlamasını tamamen ortadan kaldıran kesin etkili bir ilaçtan söz etmenin mümkün olmadığını kaydetti.
Sağlıkla ilgili bilgilerin sosyal medya ve dijital platformlarda doğru kaynaklardan alınması gerektiğine dikkat çeken Doç. Dr. Fulya Özer, bilimsel ve uzman görüşlerine dayanan içeriklerin toplumla paylaşılmasının önemli olduğunu ifade etti.