Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Jeoloji Mühendisleri Odası Adana Şube Başkanı Dr. Mehmet Tatar, 17 Ağustos 1999 Marmara Depreminin 26. yıldönümünde yaptığı açıklamada, sahte diplomaların ve liyakatsiz kadrolaşmanın Türkiye’yi afetlere karşı savunmasız bıraktığını vurguladı.
Dr. Tatar, Marmara Depremi’nden bu yana geçen 26 yılda alınan derslerin kâğıt üzerinde kaldığını belirterek, sahte diploma skandallarının sadece eğitim sistemini değil, afet yönetimini de tehlikeye attığını ifade etti. “Orman yangınları, Balıkesir Sındırgı’da 6.1 büyüklüğünde meydana gelen deprem ve Ankara Etimesgut merkezli sarsıntılar, Türkiye’nin afetlere karşı ne kadar hazırlıksız olduğunu gözler önüne serdi” dedi.
Depremler, sel, kuraklık ve heyelan gibi doğal olayların kaçınılmaz olduğunu hatırlatan Tatar, “Bu olayların felakete dönüşmesinin nedeni doğa değil, yönetim zafiyetidir. Türkiye her defasında afetlere hazırlıksız yakalanıyor, büyük can ve mal kayıpları yaşanıyor” ifadelerini kullandı.
“Sahte Diplomalarla Afetlere Davetiye Çıkarılıyor”
Tatar, liyakat yerine sahte diplomalarla doldurulan kadroların kamusal denetimi zayıflattığını ve bunun yapı güvenliği ile afet önlemlerini riske attığını söyledi. “Denetimden uzak, liyakatsiz kadroların sorumluluğunda yürütülen sistem, afetleri önlemek yerine felaketlere davetiye çıkarıyor” dedi.
Çözüm: Ulusal Afet Risk Yönetimi Sistemi
Türkiye’nin afetlere karşı kırılganlığını azaltmak için ulusal, ekolojik temelli ve katılımcı bir afet risk yönetim sisteminin kurulması gerektiğini vurgulayan Dr. Tatar, önerilerini şöyle sıraladı:
Afet risk yönetimi yalnızca binalara indirgenmemeli, sosyal ve ekolojik boyutlar da dikkate alınmalı.
Yerel yönetimler, afet risk azaltma ve müdahalenin ana aktörü haline getirilmeli.
Afet hizmetleri, sosyal yardım değil ülkenin geleceğine yapılan yatırım olarak görülmeli.
Kaynak yaratmak amacıyla bağımsız bir “Afet Fonu” kurulmalı.
Acilen “Afet, Acil Durum ve İklim Değişikliği Bakanlığı” oluşturulmalı.
İmar ve yapı denetim mevzuatı, jeoloji mühendisliği bilimi dışlanmadan yeniden düzenlenmeli.
Tüm illerde diri fay hatlarını gösteren afet tehlike haritaları hazırlanmalı.
Mikro bölgeleme, jeoteknik etütler ve risk modellemeleri zorunlu hale getirilmeli.
“Risk Azaltma Politikaları Hayata Geçirilmeli”
Açıklamasını, afetlerin kaçınılmaz ama önlenebilir olduğunu hatırlatarak tamamlayan Tatar, “Doğa olaylarını durduramayız, ancak onların felakete dönüşmesini engelleyebiliriz. Merkezi ve yerel yönetimlerin asli görevi, risk azaltma politikalarını hayata geçirmek ve toplumu gelecekteki afetlerden korumaktır” ifadelerini kullandı.